شاید مهمترین نمونه اثر کریولیس در اندازههای بزرگ دینامیکی اقیانوسها و اتمسفر باشد. در علوم جو و اقیانوس، استفاده از یک مختصات چرخان که در آن زمین ثابت فرض شود معمول و مناسب است. نیروهای موهوم کریولیس و گریز از مرکز در این زمان میبایست معرفی شوند. ارتباط آنها به وسیله عدد روسبی تعیین میشود. گردبادها دارای عدد روسبی بالایی میباشند، بنابراین نیروی کریولیس ناچیزی دارند و مورد بحث قرار نمیگیرند. در مبحث بعدی مناطق کمفشاری هستند که نیروی کریولیس در آنجا بسیار مهم میباشد.
جریان حول منطقه کم فشار
هنگامی که یک منطقه کم فشار در جو شکل میگیرد، هوا تمایل به بالا رفتن از آن دارد، اما به صورت عمودی با سرعت و به وسیله نیروی کریولیس منحرف میشود. یک سیستم متعادل میتواند خودش را با جابجایی چرخشی، یا یک هوای چرخشی پایدار سازد. زیرا عدد روسبی کوچک میباشد، تعادل نیرو قویاً نیروی گرادیان فشاری که سرعت بالای ناحیه کم فشار فعالیت میکند و نیروی کریولیس که در فاصله دورتر از مرکز کم فشار فعالیت میکند. به جای جریان پایین گرادیان، مقیاس بزرگ حرکتی در اتمسفر و اقیانوس متمایل به عمود بودن با گرادیان فشاری میباشد. این مبحث به جریان ژئوستروفیک معروف میباشد. در یک سیاره غیر چرخشی، جریان قادر است در جهت مستقیم، سریعاً از گرادیان فشاری خارج شود. قابل ذکر است که تعال ژئوستروفیکی، با حرکت اینرسی بسیار متفاوت بوده که نشان میدهد که سیکلونها (چرخههای باد) در عرضهای میانه یک مرتبه بزرگتر از منحنی اینرسی جریان میباشد. این شیوهٔ انحراف، و جهت جابجایی به قانون Buys-Ballot معروف میباشد. در اتمسفر، شکل جریان سیکلون نامیده میشود.
در نیمکره شمالی جهت حرکت حول منطقه کم فشار به صورت پاد ساعتگرد و در نیمکره جنوبی، جهت حرکت ساعتگرد میباشد زیرا دینامیک چرخشی یک تصویر وارونه میباشد. در ارتفاع بالا، پراکندگی هوا به سمت خارج و در جهتهای مخالف چرخش میکند. سیکلونهای به ندرت در طول استوا شکل میگیرند و منجر به نیروی کریولیس ضعیفی در منطقه مورد نظر میشوند.
منبع:ويكي پديا
